18.06.2026 Скопје
Првата клиничка студија врз луѓе што ја испитува можноста за „подмладување“ на клетките со употреба на генска терапија претставува важен тест за една од најамбициозните хипотези во областа на медицината за долговечност.
Фокусот на истражувањето е на таканареченото „делумно репрограмирање на клетките“, техника што влијае на активноста на одредени гени со цел враќање на старите клетки во пофункционална, „помлада“ состојба.
Првата фаза од клиничкото испитување, спроведено од американската биотехнолошка компанија „Лајф Биосајенс“, моментално се фокусира исклучиво на безбедноста на терапијата кај луѓето, а не на нејзината ефикасност во забавувањето или враќањето на процесот на стареење.
Обидите за продолжување на животниот век на човекот можат да вклучуваат сè, од подобра исхрана и вежбање до инфузии на крвна плазма од млади донори.
Првото е потврдено со децении на наука, а второто доби две предупредувања од Американската администрација за храна и лекови (FDA), која тврди дека ваквите третмани немаат докази за клиничка корист.
Сепак, според американскиот портал, постои средна точка со силна научна основа, која се темели на концептот дека стареењето е биолошки процес кој може терапевтски да се измени, исто како и илјадници други вакви процеси.
„Оваа област има две големи компоненти. Се работи за многу сериозна наука каде што работите се многу ветувачки, но од различни причини, тие не се тестираат правилно кај луѓето. Од друга страна, има луѓе кои се занимаваат со измами и даваат ветувања далеку над она што е разумно“, рече Фелипе Сиера, поранешен директор на Одделот за биологија на стареењето во Националниот институт за стареење.
Првото лице во клиничко испитување беше третирано минатата недела со експериментална генска терапија за очни нарушувања, вклучувајќи го и глаукомот, кој може да предизвика слепило.
Терапијата е насочена кон три гени кои можат „делумно да ги репрограмираат“ старите клетки, а во овој случај има за цел да ја врати функцијата на невроните што го поврзуваат окото со мозокот. Коосновачот на компанијата што го спонзорира испитувањето, „Лајф биосајенс“, и професор на Харвард, Дејвид Синклер, ја опишува својата мисија како користење терапии за подмладување на клетките за „превртување на болестите на стареењето“.
Моментално се работи само на проценка на безбедноста на терапијата, а дури и ако е успешна, сè уште има долг пат за да се докаже дека лекот делува.
Секое испитување за ефикасност ќе треба да утврди дали генската терапија лечи глауком, а не дали го забавува биолошкото стареење, но успехот би бил важен доказ за концептот за клеточно репрограмирање.
„Мислам дека ако ова епигенетско репрограмирање е успешно, тоа ќе биде пресвртница за оваа област“, рече Мет Коберлајн, основач на Институтот за здраво стареење и истражување на долговечноста при Универзитетот во Вашингтон.
Неодамнешната рунда на собирање средства ја процени биотехнолошката технологија за долговечност NewLimit на 3,1 милијарда долари, иако првиот лек на стартапот нема да започне со тестирање на луѓе до следната година, објави WSJ. NewLimit е основан од извршниот директор на Coinbase, Брајан Армстронг, а неколку други биотехнолошки компании за долговечност имаат врски со технолошки милијардери.
Извршниот директор на OpenAI, Сем Алтман, инвестираше 180 милиони долари во Retro Biosciences, која неодамна беше проценета на 1,8 милијарди долари. А Altos Labs, чиј финансиски поддржувач е основачот на Amazon, Џеф Безос, беше лансирана со 3 милијарди долари во 2022 година.
Подготвено од А.Ѓ.
About Author
