GLECHER SUDNJEG DANA

02.06.2026 Скопје

Шест земји би можеле да бидат силно погодени од зголемувањето на нивото на морето ако глечерот на Антарктикот Твејтс, познат како „Глечерот на судниот ден“, продолжи да се урива.

Станува збор за еден од најголемите и најстрого следени глечери во светот, кој се наоѓа во западниот дел на Антарктикот. Доби драматично име во медиумите поради проценките дека неговото целосно уривање би можело да го покачи глобалното ниво на морето за околу 60 до 65 сантиметри. Сепак, научниците предупредуваат дека ова не е сценарио што би се случило веднаш, туку долгорочен процес чии последици би можеле да бидат исклучително сериозни за крајбрежните области низ целиот свет.

Според „Дејли експрес“, земјите кои се најмногу изложени на ризик се Обединетото Кралство, Холандија, САД, Бангладеш, Малдивите и Тувалу. Ризикот е особено висок за ниските крајбрежни области, големите градови и островските земји, кои веќе ги чувствуваат последиците од зголемувањето на нивото на морето и почестите екстремни временски настани.

Во Велика Британија, наведува весникот, опасностите се најизразени во крајбрежните и низинските делови од земјата, додека во Холандија, која штити голем дел од својата територија со систем на насипи и брани, Амстердам, Ротердам и Хаг би можеле да бидат особено ранливи. Во Соединетите Американски Држави, делови од источниот и западниот брег се во опасност, како и градовите кои веќе имаат проблеми со чести поплави.

Бангладеш е наведен како една од најранливите земји бидејќи голем дел од неговата територија се наоѓа на ниска надморска височина. Зголемувањето на нивото на морето, во комбинација со циклони, монсунски дождови и поплави на реките, би можело да загрози милиони луѓе и да предизвика масовно раселување.

Најдраматичната ситуација се однесува на Малдивите и Тувалу. Овие островски држави се наоѓаат многу ниско надморска височина, поради што често се споменуваат во климатските анализи како примери на земји чиј опстанок во нивната сегашна форма би можел да биде доведен во прашање до крајот на векот.

Глечерот Твејтс е со големина на Велика Британија и научниците го сметаат за една од клучните точки на стабилност за ледениот покрив на Западниот Антарктик. Неговото повлекување се забрза во последните децении, главно поради потоплите океански струи кои го поткопуваат мразот одоздола.

Истражувачите предупредуваат дека колапсот на ледените гребени што го држат глечерот би можел да го забрза лизгањето на мразот во океанот. Тоа не значи непосредна катастрофа, но значи дека светот би можел да се соочи со долгорочен и тешко запрен процес на зголемување на нивото на морето.

Претходно, Марија Ананичева, истражувач во Институтот за географија на Руската академија на науките, зборуваше за најлошото сценарио во случај на топење на „глечерот на судниот ден“, посочувајќи дека последиците би биле глобални и дека најпогодени би биле ниските крајбрежни области и островските држави.

Подготвено од А.Ѓ.

About Author