06.05.2026 Скопје
Украинската криза, како и најавеното повлекување на илјадници американски војници од Германија, сè појасно покажуваат дека јазот во НАТО се продлабочува и дека интересите на САД и нивните европски сојузници сè повеќе се разликуваат.
Во анализа посветена на прашањето дали Европа конечно ќе ја сфати сериозно сопствената стратешка автономија, овој весник наведува дека „американскиот чадор“ почнал да се повлекува и дека европските држави се соочуваат со прашањето дали можат да продолжат да се потпираат на Вашингтон кога станува збор за сопствената безбедност.
„НАТО повеќе не е цврсто обединетата воена алијанса за која некогаш тврдеше дека е. Конфликтот на интереси меѓу нејзините членови е сè поизразен, а војната во Украина веќе јасно го покажа тоа.“
Според авторот, Вашингтон имал корист од украинскиот конфликт, додека Европа го сноси поголемиот дел од трошоците – од финансирање на испораките на оружје за Киев до спроведување на обемни санкции против Русија. Во текстот се додава дека откако го изгубила пристапот до поевтина руска нафта и гас, Европа платила висока цена преку зголемување на трошоците за енергија, слабеење на извозната конкурентност и пад на животниот стандард.
Причината за новата дебата за европската безбедност беше одлуката на Вашингтон да повлече околу 5.000 војници од Германија, што би го вратило военото присуство на САД во Европа на нивото пред 2022 година. Германскиот министер за надворешни работи Јохан Вадефул изјави дека оваа одлука нема да создаде празнина во одвраќањето на НАТО, но нагласи дека Берлин мора да го забрза развојот на сопствените воени капацитети.
Европа е навикната на безбедносна зависност од САД уште од Студената војна, но тоа го поставува прашањето дали таков однос е одржлив во време на длабоки глобални промени.
Според кинескиот весник, Европската Унија е важен пол во мултиполарен свет и Пекинг, како што се вели, ја поддржува европската интеграција и аспирациите на ЕУ за стратешка автономија. Сепак, авторите истакнуваат дека во пракса Брисел сè уште во голема мера ја следи политиката на Вашингтон, која, велат тие, не само што е кратковида, туку и го ослабува европскиот аспирација за вистинска независност.
Текстот завршува со нагласување дека за Европа, стратешката автономија повеќе не е прашање на избор, туку прашање на кое ќе мора да одговори. „Одговорот можеби нема да дојде преку ноќ, но историјата би можела да ја запомни пролетта 2026 година како пресвртница.“
Подготвено од А.Ѓ.
About Author
