02.04.2026 Скопје
Европската комисија ги повика граѓаните да работат од дома, да возат помалку и да летаат поретко, како и земјите од ЕУ итно да го забрзаат воведувањето на обновливи извори на енергија, предупредувајќи на долгорочна енергетска криза како резултат на конфликтот во Заливот. Во говор што потсетува на раните денови на пандемијата на коронавирусот, комесарот за енергија на ЕУ, Дан Јоргенсен, рече дека Европа се соочува со „многу сериозна ситуација“ без јасен крај на повидок.
„Дури и ако… мирот дојде утре, сепак нема да се вратиме во нормала во догледна иднина“, рече тој по вонредниот состанок на 27-те министри за енергија на ЕУ во вторник, на кој се разговараше за кризата.
„Колку повеќе можеме да заштедиме на нафта, особено дизел и гориво за авиони, толку подобро ќе бидеме“, рече Јоргенсен, потврдувајќи ги претходните извештаи дека Брисел сака Европејците да патуваат помалку.
Тој ги повика земјите-членки да ги следат препораките на Меѓународната агенција за енергија, кои вклучуваат: „работа од дома секогаш кога е можно, намалување на ограничувањето на брзината на автопатите за десет километри на час, поттикнување на јавниот превоз, наизменично користење на приватни автомобили, зголемување на споделувањето на возилата и спроведување поефикасни стилови на возење“.
На долг рок, тој ги повика земјите од ЕУ да ги удвојат напорите за изградба на обновливи извори на енергија, нагласувајќи дека „ова мора да биде моментот кога конечно ќе го свртиме бранот и ќе станеме навистина енергетски независни“.
Министерските разговори во вторник завршија без конкретни предлози, иако Јоргенсен објави дека Европската комисија наскоро ќе презентира пакет мерки на ниво на ЕУ.
Неговите коментари доаѓаат во време кога расте стравот дека светот влегува во голема енергетска криза, дури и посериозна од нафтениот шок од 1970-тите, со глобални економски последици слични на оние за време на пандемијата на коронавирусот. Откако САД и Израел ги започнаа своите први напади врз Иран пред повеќе од еден месец, цените на нафтата и гасот се зголемија за до 70%, бидејќи една петтина од светските залихи на нафта и течен природен гас се блокирани во Персискиот Залив.
За време на состанокот, тие разговараа за потребата од државна помош, зголемување на уделот на обновливи извори и нуклеарна енергија со цел зајакнување на енергетската безбедност, како и поддршка на предлогот на Комисијата за зголемување на употребата на биогорива, според еден учесник на состанокот.
Очекувањата за конкретни одлуки беа ниски, според двајца дипломати на ЕУ. Целта на состанокот, како што наведоа, беше координација на понатамошните активности.
Подготвено од М.Д.