27.05.2026 Скопје
Директорката на британската разузнавачка служба GCHQ, Ан Кист-Батлер, денес изјави дека Велика Британија е во „клучен момент“ поради хибридните напади од Русија и други противници, како и поради скратувањето на времето за да остане во предност во трката за развој на вештачка интелигенција и други технологии потребни за заштита на земјата.
Зборувајќи на првото годишно предавање на GCHQ, Кист-Батлер предупреди дека светот е во „нова ера на радикална неизвесност, геополитички конфликт и брзи технолошки промени“.
„Ризикот од погрешна пресметка е поголем од кога било досега“, рече таа.
GCHQ, чија улога е да ги пресретнува комуникациите и да ја штити националната сајбер безбедност, е една од трите гранки на британската разузнавачка заедница која со години предупредува за заканите од Русија и Кина.
Минатиот месец, раководителот на Националниот центар за сајбер безбедност, кој е дел од GCHQ, предупреди дека Велика Британија треба да биде подготвена за пораст на сајбер нападите поврзани со непријателски настроени држави.
Во говорот одржан во Блечли Парк, тајниот центар на британските криптографи за време на Втората светска војна, Кист-Батлер рече дека британските разузнавачки и одбранбени служби работат неуморно за да се спротивстават на заканите од Русија, од сајбер напади до спречување на саботажи и обиди за атентат.
Таа изјави дека Москва „ги интензивира секојдневните хибридни активности против Велика Британија и Европа, од морското дно до сајбер-просторот“.
„Една област на која сме особено фокусирани е заштитата на податоците и протокот на енергија преку клучните кабли и цевководи во и околу британските води – го правиме ова со разоткривање на руските намери, мотиви и подводни капацитети“, рече таа.
И Москва и Пекинг постојано ги негираат обвинувањата за сајбер напади или напади врз критична инфраструктура.
Зборувајќи за брзината на технолошките промени, вклучително и развојот на вештачката интелигенција, Кист-Батлер оцени дека „тлото под нашите нозе се менува“ и дека Велика Британија и нејзините сојузници се соочуваат со предизвикот да останат пред конкуренцијата, особено Кина.
„Вештачката интелигенција е незапирлива сила со огромни можности, но и ризици. Како што вештачката интелигенција добива поголема автономија, сите имаме меѓугенерациска обврска да ја водиме и да ја обезбедуваме засекогаш, за да ја заштитиме националната безбедност, економијата и нашиот начин на живот“, нагласи таа.
Кист-Батлер додаде дека заштитата на вселенската технологија е клучна, бидејќи и Кина и Русија инвестираат многу во вселената за да постигнат мирновременски и воени цели.
„Кога станува збор за технологија и податоци, прозорецот на можности за Велика Британија и нејзините сојузници да останат пред конкуренцијата се стеснува“, заклучи таа.
Подготвено од А.Ѓ.