10.06.2026 Скопје
Група научници од Универзитетот Ланкастер откриле дека хемикалиите воведени како замена за соединенијата што го осиромашуваат озонот би можеле да бидат еден од најголемите извори на загадување на животната средина со трифлуорооцетна киселина (TFA), позната како „хемикалијата на вечноста“.
Според проценките на истражувачите, помеѓу 2000 и 2022 година, како резултат на распаѓањето на супстанциите што се користат во ладењето, системите за климатизација и одредени анестетици, приближно 335,5 илјади тони трифлуорооцетна киселина стигнале до површината на Земјата.
Научниците истакнуваат дека оваа супстанца припаѓа на група пер- и полифлуороалкилни соединенија (PFAS), познати како „хемикалии засекогаш“, кои речиси и не се распаѓаат во природата и можат да се акумулираат во вода, почва и живи организми.
Луси Харт, главен автор на студијата и докторант на Универзитетот Ланкастер, изјави дека резултатите покажуваат дека замените на CFC веројатно се главниот атмосферски извор на супстанцијата.
„Нашето истражување покажува дека HFC замените се веројатно главниот атмосферски извор на трифлуорооцетна киселина. Ова укажува на пошироки проблеми со ризикот што мора да се земат предвид при замена на штетните хемикалии“, рече таа.
Истражувањата покажуваат дека траги од TFA веќе се пронајдени во дождовница, арктички мраз, како и во човечка крв и урина, додека неговата концентрација продолжува да се зголемува.
Особено загрижувачки е арктичкиот регион, каде што моделите покажуваат дека речиси целата откриена количина на оваа супстанца може да се објасни со распаѓањето на соединенијата што ги замениле фреоните, потврдувајќи ја способноста на загадувачите да се шират низ планетата до најоддалечените региони.
Научниците бараат дополнителни меѓународни истражувања и континуирано следење на нивоата на трифлуорооцетна киселина во животната средина.
Потсетете се дека претходно беше наведено дека целосно обновување на озонската обвивка би можело да биде можно до 2066 година, но експертите предупредуваат дека овој процес ќе зависи од понатамошно намалување на емисиите и следење на супстанциите што ја осиромашуваат озонската обвивка.
Подготвено од А.Ѓ.
About Author
