МЕРЦ ГО ОДБИ ПРЕДЛОГОТ НА ПУТИН

15.05.2026 Скопје

Германскиот канцелар Фридрих Мерц ја отфрли можноста поранешниот германски канцелар Герхард Шредер да биде претставник на Европската Унија во потенцијалните преговори со Русија, откако неговото име претходно го спомена рускиот претседател Владимир Путин.

„Ние, Европејците, сами одлучуваме кој зборува во наше име. Никој друг“, рече Мерц во Ахен, на церемонијата за доделување на Меѓународната награда Карло Велики, јасно ставајќи до знаење дека Москва не може да го одреди европскиот соговорник во потенцијалните разговори за Украина и идната безбедносна архитектура на континентот.

Мерц рече дека Украина и Европа сакаат да помогнат во што е можно поскоро завршување на војната, но додаде дека нападите на Русија врз Украина се спротивни на тврдењата на Путин дека конфликтот се ближи кон крајот. Тој нагласи дека Европа мора да биде способна да дејствува како политички фактор и да брани поредок заснован на правила во меѓународните односи, а не „владеење на најсилниот“.

Путин претходно изјави дека лично би претпочитал Шредер да биде европски посредник во разговорите со Москва, но дека е подготвен да разговара со друг претставник избран од Европејците. Тој предлог наиде на жесток отпор во Брисел, првенствено поради долгогодишните блиски односи на Шредер со Путин и неговата вмешаност во руските енергетски компании.

Високата претставничка на ЕУ за надворешни работи и безбедносна политика, Каја Калас, изјави дека би било „неразумно“ да се дозволи Русија да номинира европски преговарач. Таа рече дека е јасно зошто Путин го сака Шредер, бидејќи, како што рече, поранешниот германски канцелар тогаш „ќе седи од двете страни на масата“.

Германскиот министер за европски прашања, Гинтер Крихбаум, исто така, рече дека Шредер нема кредибилитет на неутрален посредник, велејќи дека бил „силно под влијание“ на Путин. Украинскиот министер за надворешни работи, Андриј Сибиха, исто така, ја отфрли можноста за вмешаност на Шредер, но остави простор Европа да биде вклучена во разговорите што би ги надополниле оние што ги водат САД.

Според претходните медиумски извештаи, Европската Унија со месеци дискутира за можноста за назначување специјален претставник за разговори за Украина и односите со Русија. Меѓу споменатите имиња се финскиот претседател Александар Стаб и поранешниот италијански премиер Марио Драги, но беше нагласено дека таква позиција сè уште формално не постои и дека не е донесена никаква одлука.

Претседателот на Европскиот совет, Антонио Коста, изјави дека ЕУ размислува како да организира можни разговори со Путин кога ќе дојде „вистинскиот момент“. Сепак, во моментов во Брисел нема договор за форматот на тие разговори или за лицето кое би можело да зборува во име на европските држави.