17.08.2026 Скопје
Мигрантската криза во Сеута влегува во нова, сè почувствителна фаза. Додека стотици мигранти кои влегоа во оваа шпанска енклава во Северна Африка во последните недели протестираат, барајќи азил и да останат во Шпанија, локалните медицински претставници предупредуваат дека последиците од масовниот прилив сè повеќе ги чувствува населението на градот – од преоптоварен здравствен систем до пораст на стравот, анксиозноста и депресивните нарушувања.
Стотици мигранти се собраа во недела, на 16 август, на една од градските плажи, мавтајќи со шпански знамиња и носејќи транспаренти со кои бараат азил и се спротивставуваат на враќањето во Мароко. Сеута сè уште е дом на помеѓу 5.000 и 8.000 луѓе по масовното преминување на границата кон крајот на јули, кога повеќе од 72.000 мигранти влегоа во градот за краток временски период.
Сепак, шпанските власти изјавија дека оние кои нерегуларно ја преминале границата, освен во исклучителни случаи на посебна ранливост, нема автоматски да добијат право да останат во Сеута, да преминат во континентална Шпанија или да стекнат легален статус.
Во исто време, претседателот на Колеџот на лекари во Сеута, Енрике Ровиралта, предупредува дека кризата повеќе не е само прашање на границата и сместувањето на мигрантите, туку дека остава сериозни последици врз секојдневниот живот на жителите.
„Се соочуваме со тивка епидемија на ментални нарушувања кај населението на Сеута. Сè повеќе жители страдаат од анксиозни и депресивни нарушувања“, предупреди Ровиралта.
Тој во други јавни настапи зборуваше за растечкиот страв кај жителите, велејќи дека луѓето избегнуваат да излегуваат, дека родителите се плашат да ги пуштат своите деца надвор и дека некои граѓани се двоумат дали да одат во болница. Тој ја опиша ситуацијата за локалните медиуми како еден вид враќање во атмосферата од времето на пандемијата на Ковид, кога луѓето се заклучуваа во своите домови од страв.
Ровиралта предупреди дека, покрај кризата со менталното здравје, се зголемува и бројот на повреди поврзани со насилство, додека кај мигрантите се регистрирани случаи на шуга, заразна дијареја и други здравствени проблеми. Локалните лекари со денови велат дека персоналот е исцрпен и дека Сеута, која има само една болница, не е опремена да се справи со толку голем прилив на пациенти.
Обемот на притисокот го покажуваат и официјалните податоци од шпанското Министерство за здравство. Министерката Моника Гарсија објави дека во текот на изминатите 15 дена, околу 5.800 мигранти добиле медицинска помош – приближно 3.500 во примарната здравствена заштита и околу 2.300 во болничкиот систем.
Мадрид, сепак, ја отфрла проценката дека здравствениот систем во Сеута „се урна“. Гарсија признава дека е под голем притисок, но тврди дека основните здравствени услуги не се суспендирани. Таа, исто така, предупреди против автоматско поврзување на миграцијата и болестите, наведувајќи дека епидемиолошкиот ризик за жителите на Сеута е низок, а за самите мигранти е умерен.
Ова отвори сè пожесток спор меѓу централната власт и локалните здравствени работници. Додека Министерството тврди дека системот функционира, Колеџот на лекари инсистира дека медицинските работници се преоптоварени, дека некои ги удвојуваат своите смени и дека се неопходни засилувања од други делови на земјата.
Ситуацијата е дополнително комплицирана од фактот што илјадници мигранти продолжуваат да живеат на улиците, плажите и во импровизирани кампови, честопати без соодветна санитација. Ова, според Ровиралта, е една од главните причини за стравот од ширење на заразни болести и понатамошен притисок врз здравствениот систем.
Сеута во последните денови дополнително ги засили безбедносните мерки на границата со Мароко по новите повици на социјалните мрежи за масовно преминување. Мароканските сили приведоа речиси 300 мигранти кои се обидуваа да стигнат до шпанска територија во текот на викендот, додека двете страни го зголемија своето безбедносно присуство.
Така, Сеута, град со нешто повеќе од 80.000 жители, се соочува со истовремен хуманитарен, безбедносен, здравствен и политички предизвик по масовното преминување на границата. Додека мигрантите бараат право да останат во Шпанија, локалните лекари предупредуваат дека последиците од кризата повеќе не се мерат само според бројот на луѓе на улиците и во чекалните во болниците, туку и според растечкото чувство на несигурност меѓу жителите на Сеута.
Подготвено од А.Ѓ.