03.02.2026 Скопје
Претседателката на Европската комисија, Урсула фон дер Лајен, свика состанок на својот тим европски комесари во обид да ги смири растечките тензии и да го подобри начинот на кој работи Колеџот. Необврзувачкиот состанок е закажан за 4 февруари во Лувен, Белгија, а сите членови на Колеџот се поканети.
Состанокот ќе се одржи на 4 февруари во Лувен, Белгија, и е отворен за сите членови на Колеџот на комесари, иако присуството не е задолжително. Според функционер на Комисијата вклучен во организацијата, идејата за собирот дошла по серија напнати размени меѓу комесарите и растечко незадоволство од доцнењата во доставувањето важни документи до врвните функционери.
Иако главниот фокус на состанокот ќе биде конкурентноста на Европската Унија, со учество на специјалниот гостин, генералниот директор на Меѓународниот монетарен фонд и поранешна потпретседателка на Комисијата, Кристалина Георгиева, на дневен ред се и дискусиите за геополитиката во сегашниот контекст и методите на работа на Европската комисија, изјави заменик-портпаролката на Комисијата, Аријана Подеста.
Токму прашањата за работната култура и внатрешните односи беа причина за свикувањето на состанокот, бидејќи персоналот во седиштето на Комисијата во Брисел ја опишува атмосферата како невообичаено напната.
Според четворица претставници на Комисијата, непосредниот повод беше напнат вербален судир на почетокот на декември, кога комесарот за енергетика, Дан Јергенсен, се соочи со извршната потпретседателка Тереза Рибера за време на состанокот на Колеџот на комесари.
Иако двајцата комесари одбија да коментираат за инцидентот, еден извор тврди дека Јергенсен го кренал гласот, додека друг вели дека данската комесарка Рибера дала забелешка „невообичаено сурова за стандардите на Колеџот“ за време на дискусијата за клучен документ за животната средина. Јергенсен ќе присуствува на состанокот на 4 февруари, додека канцеларијата на Рибера не коментираше.
Состаноците на целиот Колеџ во новата година не се невообичаени и се одржуваат редовно од 2010 година, но овој пат акцентот беше ставен на наоѓање поефикасни методи на работа и спречување на ескалација на несогласувањата меѓу комесарите.
Описите на состанокот варираат, некои го нарекуваат неформални дискусии, додека други го опишуваат како работна група посветена на методите на работа.
Незадоволството меѓу кабинетите расте поради фактот што клучните документи често пристигнуваат само неколку часа пред состаноците на Колеџот, доцна навечер, за време на викендите или непосредно пред да се презентираат законските предлози. „Ова ни оневозможува да работиме професионално“, рече еден службеник. „Се случуваат вонредни ситуации, но тоа не може да биде правило“.
Врвот на фрустрација беше забележан минатиот јули, за време на презентацијата на долгорочниот буџетски план на ЕУ, кога официјалните бројки наводно им беа доставени на комесарите само неколку часа пред јавното објавување. Иако кабинетот на Урсула фон дер Лајен го оправда таквиот пристап со обид да се спречи протекување на информации, незадоволството во Колеџот се зголеми уште повеќе.
Според еден извор, конфликтот меѓу Јергенсен и Рибера се однесувал и на забрзаното доставување документи до Колеџот. Во институционалниот жаргон на Комисијата, извршните потпретседатели мора да „притиснат копче“ за да стават тема на дневен ред. Рибера, соочен со кратки рокови за анализа на таканаречениот еколошки пакет за омнибус, одлучи да почека, што доведе до дополнителни тензии.
Тензиите не се ограничени само на тој однос. Имало проблеми и меѓу извршниот потпретседател Стефан Сежурне и комесарот за здравство Оливер Вархеи, особено околу Законот за биотехнологија. Вархеи се спротивставува на делови од пакетот што не се директно поврзани со здравјето, а неговото противење, според изворите, се засилило бидејќи Сежурне промовира поширока индустриска стратегија.
Некои функционери исто така велат дека однесувањето на Вархеји понекогаш се перцепира како провокативно, како на пример оставање на мобилниот телефон вклучен за време на состаноците или лежерно седење на своето биро. Тој, исто така, наводно инсистирал дека само претседателот на Комисијата може да го замени на настани.
Службениците на Комисијата велат дека тензиите меѓу извршните потпретседатели и другите комесари се речиси структурно вградени во системот. Иако сите комесари се формално еднакви според законот на ЕУ, извршните потпретседатели имаат координативна и надзорна улога, создавајќи двосмислености што можат дополнително да ги затегнат односите во стресни ситуации. Средбата во Лувен се одржува пред неформалниот состанок на лидерите на ЕУ посветен на конкурентноста, закажан за 12 февруари.
Подготвено од М.Д.