19.12.2025 Скопје
Дали е можно едноставен тест на крвта да „предвиди“ какво ќе биде нашето здравје во иднина – не само дали моментално страдаме од нешто, туку и дали нашиот ризик од смрт во следните пет или десет години е поголем или помал од очекуваното?
Оваа идеја ги интригира лекарите со децении, но засега, долгорочните здравствени предвидувања остануваат непрецизни. Лекарите првенствено се потпираат на фактори како што се возраста, тежината, пушењето и неколку стандардни крвни тестови кои даваат само општи проценки.
Тимот на научници на професорот Нофар Гајфман од Универзитетот во Сари анализирал илјадници крвни протеини кај над 38.000 луѓе на возраст меѓу 39 и 70 години кои учествувале во големата студија на UK Biobank.
Иднината е очигледно во крвните тестови
Во секој примерок биле испитани речиси 3.000 протеини, а научниците следеле кои учесници починале во рок од пет или 10 години. Откако ги земале предвид факторите на ризик како што се возраста, индексот на телесна маса и пушењето, тие пронашле стотици протеини поврзани со поголем ризик од смрт.
Протеините во крвта даваат „слика“ на процесите во телото. Тие можат да одразуваат хронични промени како што се воспаление или оштетување на ткивото, како и поспецифични ризици поврзани со срцето, крвните садови или имунолошкиот систем.
Здравјето на срцето може да се предвиди
Така, крвните протеини можат да ги надополнат традиционалните фактори (возраст, тежина, начин на живот) и да обезбедат попрецизна слика за идното здравје.
Овој метод сè уште не е совршен, бидејќи се потребни повеќе истражувања. Сепак, во иднина, ваквите тестови би можеле да се користат не само за дијагностицирање на тековните болести, туку и за рано предупредување за ризикот од идни проблеми.
Подготвено од М.Д.
About Author
